| За вселената и црната дупка |
|
|
|
Според стандардниот модел, вселената настанала пред 13,7 милијарди години. Големиот траскот не е толку опишан како голема експлозија, туку како брзо излегување од материјата од точката на тргнување, која има речиси бесконечна густина. Се разбира, тоа е теорија, една од неколкуте кои ја опишуваат експанзијата на вселената. Големиот траскот порано беше споредуван со црната дупка, поради тоа што е силна материјата во неа, како бесконечната густина што ја предводел Големиот траскот.
Обата феномена се еднострани. Според стандардниот модел, Големиот траскот е стварна експлозија, а куп на брановни снопови и денес се шират низ бесконечната вселена. Во оваа теорија научниците ја опишале и белата дупка, теоретски, спротивност на црната, односно дупка од која излегува материјата, а не влегува во неа, како што е случај кај црната. За белата дупка исто така порано се говорело, но само како една математичка љубопитност. Засега не постојат докази за постоење на тн. анти-црна дупка, додека за постоењето на црната има солидни докази. На крајот, вселената настанала слично како екплозија на ѕвезда, наречена супернова, само на многу голема сцена. Научниците во новата теорија ја задоволиле и Ајнштајновата равенка на познатата теорија на релативноста, која била почеток на теоријата за Големиот траскот. Сепак, никој не знае од каде оригинално дошла материјата што ја гледаме денес, ниту што било пред Големиот траскот. Всушност, тоа е суштината на целата космологија, која ние можеби никогаш нема да ја одгатнеме, оти никој не ги видел времето и вселената во нејзиното настанување. Сепак, новата теорија вели дека се работи за природна чудна убавина на поврзаност помеѓу масата која исчезнува во едностраноста на црната дупка и масата која излегува од едностраноста на белата дупка. А како настанала црната дупка? Битни фактори за нејзино настанување се гравитацијата и внатрешниот притисок во ѕвездата. Овие две работи се спротивставуваат една на друга-гравитационата сила на ѕвездата ја привлекува материјата на нејзината површина сакајќи "парчиња" од материјата да упаднат во неа, а внатрешниот притисок дејствува спрема надвор, сакајќи да предизвика материјата да се разлее надвор од ѕвездата. Кога се урамнотежени (еднакви според силата), ѕвездата ќе ја задржи својата големина: нема ниту да се разурне (колапсира), ниту да се прошири. Тоа е случај со Сонцето во овој момент. Меѓутоа, кога ѕвездата ќе го потроши своето нуклеарно гориво гравитацијата ќе го победи внатрешниот притисок и таа ќе почне полека да се собира или брзо да се разорува, во зависност од нејзината внатрешна структура. Гравитацијата победува над внатрешниот притисок оти притисокот кој произведувал врел плин се намалува поради губењето на енергијата што ѕвездата ја емитира. Ѕвездата така може да го заврши животот како црна дупка. Дали разорувањето ќе запре или не на некоја помала големина, зависи од друг извор на притисок (поинаков од оној што го предизвикува врелиот плин) и кој е доволно силен да се урамнотежи со притискувачката гравитациона сила. Постојат и други извори на притисок освен оној што го произведува врелиот плин. Притискајќи го столот ќе искусите еден од тие притисоци- столот "турка" горе против вас и може да ја поднесе вашата тежина (гравитациска сила)! Притисокот кој го задржува столот цел под вашата тежина е предизвикан од силите помеѓу атомите во столот. Освен тоа, електроните во атомот мораат да се одбегнуваат помеѓу себе (на пример, не можат сите да бидат во иста атомска "орбита"-како што вели "принципот на исклучување"). Затоа, ако имаме група на атоми кои се движат слободно тие, исто така, ќе се одбегнуваат помеѓу себе: колку е поголем притисокот на групата на електрони (помал волумен на кој се ограничени, збиени), појак е отпорот на притисокот-тој е спротивен на вашиот притисок на електроните. Овој притисок на "одбегнувачки електрони" може да биде доволно јак за да се спротивстави на гравитационата сила на ѕвездата само кај ѕвездите кои се со маса отприлика колку на Сонцето. Во тој случај, ѕвездата е стисната на отприлика дијаметар на Земјата. Така, ѕвездата со маса на Сонцето е "спречена" да стане црна дупка кога ќе се разори до големината на Земјата, затоа што внатрешниот притисок на "одбегнувачки електрони" (познати како "дегенерирани електрони") е доволно силен ѕвездата да се одржи. Овој вид на притисок не зависи од енергијата што ја содржи ѕвездата-дури и ако таа продолжи да ја губи енегијата, притисокот ќе биде доволно јак да ја одржи. Нашето Сонце никогаш нема да стане црна дупка. Меѓутоа, ако една ѕвезда е со маса отприлика околу 3 до 5 сончеви, нејзината гравитациона сила ќе биде поголема и притисокот на "дегенерираните електрони" никогаш нема да биде во состојба да го запре разорувањето. Се покажало дека и неутроните го почитуваат "принципот на исклучување", па ќе се појави изобилство од неутрони кога масивната ѕвезда ќе се разори, но дури ниту "дегенерираните неутрони" не ќе можат да го запрат нејзиниот колапс. Сите ѕвезди со над 3 до 5 сончеви маси ќе станат црни дупки, во согласност со моментното научно мислење. Црните дупки и неутронските ѕвезди настануваат со смрт на масивни ѕвезди кои експлодираат како супернови. Пресметките покажуваат дека цврстите остатоци од супернова со маса помала од 3 сончеви маси стануваат стабилни неутронски ѕвезди, но секој цврст остаток со поголема маса ќе се разори во црната дупка, збивајќи ја својата содржина во сингуларност во центарот на црната дупка, одразна слика на сингуларноста на Големиот траскот од кој е родена Вселената. |







Научниците поставија нова теорија за настанувањето на вселената: целата настанала во експлозија која се случила во црна дупка. Всушност, станува збор за матемачики уверлил примерок кој е изработен од стандарден примерок на Големиот траскот.










